Trafik Cezası Tutanağı ve İdari Yaptırım Kararı
Bir kamu kurumu (trafik, belediye, zabıta, kolluk) size idari para cezası kesti. 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir ya da indirimli ödeyebilirsiniz.
Bu belge ne?
Trafik idari para cezası karar tutanağı, trafik kurallarına aykırılık nedeniyle kolluk (trafik polisi, jandarma) veya elektronik denetleme sistemi (EDS, radar) tespitiyle düzenlenen ceza belgesidir (2918 s. KTK m. 114-116). Sürücü tespit edilemezse tutanak araç tescil plakasına göre düzenlenir ve araç sahibine tebliğ edilir.
İdari yaptırım karar tutanağı ise Kabahatler Kanunu veya özel kanunlara göre belediye, zabıta, kolluk, valilik gibi idarelerin verdiği para cezası, mülkiyetin kamuya geçirilmesi gibi yaptırımların belgesidir (5326 s.K. m. 25). Tutanakta kabahat, dayanak madde, ceza tutarı, ödeme ve itiraz yolu yazar.
Her iki belgede de itiraz mercii kural olarak sulh ceza hâkimliği, süre ise 15 gündür (5326 s.K. m. 27/1; KTK m. 112). Özel kanununda idari yargı yolu öngörülen cezalarda (örneğin vergi ve SGK idari para cezaları) süre ve merci farklıdır (30 gün, idare/vergi mahkemesi; İYUK m. 7).
Sizin için ne anlama geliyor?
İki seçeneğiniz var: ödemek ya da itiraz etmek. Tebliğden itibaren 15 gün içinde öderseniz ceza dörtte bir oranında indirimli tahsil edilir (5326 s.K. m. 17/6; KTK m. 115). Peşin ödeme itiraz hakkınızı ortadan kaldırmaz; itirazınız kabul edilirse ödediğiniz tutar iade edilir (m. 17/6).
İtiraz, kabahatin işlendiği yerdeki sulh ceza hâkimliğine, tebliğden itibaren 15 gün içinde iki nüsha dilekçeyle yapılır (m. 27/1-3). Dilekçede tutanak numarasını, itiraz sebeplerinizi (aracı kullanmadığınız, işaretleme eksikliği, ölçüm hatası, süre aşımı) ve delillerinizi (fotoğraf, görüntü talebi, tanık) yazın.
Hâkimlik dosya üzerinden veya duruşma açarak karar verir; kararına karşı 7 gün içinde bir başka sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir, ancak belli bir tutarın altındaki cezalarda hâkimlik kararı kesindir (m. 28/10, m. 29/1).
Ceza ödenmez ve itiraz da edilmezse tutar kesinleşir; ödenmeyen trafik cezaları araç muayenesi ve satışında karşınıza çıkar ve 6183 sayılı Kanun'a göre tahsil edilir. Ayrıca sürücü belgesine ceza puanı işlenir (KTK m. 118).
Hangi süre işliyor?
- HesaplaTebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz.5326 s.K. m. 27/1; KTK m. 112
- HesaplaTebliğden itibaren 15 gün içinde ödeme: dörtte bir indirim.5326 s.K. m. 17/6; KTK m. 115
- HesaplaHâkimlik kararına karşı 7 gün içinde itiraz (kesin olmayan kararlarda).5326 s.K. m. 29/1
- Hesaplaİdari yargı yolu öngörülen cezalarda 30 gün içinde idare/vergi mahkemesinde dava.5326 s.K. m. 27/8; İYUK m. 7
Süreler tebliğ tarihinden işler; tebliğ günü sayılmaz, son gün tatile denk gelirse izleyen iş gününe uzar. Hesaplayıcı adli tatil ve e-tebligat kurallarını da uygular.
Şimdi ne yapmalı?
- 1
Tutanaktaki tarih, saat, yer, plaka, kabahat maddesi ve tebliğ tarihini kontrol edin; e-Devlet'ten “Trafik Para Cezası Sorgulama” ile ceza detaylarını ve varsa EDS görüntüsünü inceleyin.
- 2
Cezanın haklı olduğunu düşünüyorsanız 15 gün içinde indirimli ödeyin (bankalar, vergi dairesi, e-Devlet).
- 3
İtiraz edecekseniz sebeplerinizi ve delillerinizi toplayın; dilekçeyi iki nüsha hâlinde 15 gün içinde kabahatin işlendiği yer sulh ceza hâkimliğine verin (UYAP Vatandaş üzerinden UDF olarak da gönderilebilir).
- 4
Aracı o gün başkası kullandıysa KTK m. 116 uyarınca sürücüyü bildirme imkânını değerlendirin; sürücü belgesine ceza puanı işlenmesini etkiler.
- 5
Sonucu UYAP Vatandaş veya e-Devlet üzerinden takip edin; hâkimlik kararı size tebliğ edilir.
Sık yapılan hatalar
- Süreyi tebliğ tarihinden değil ceza tarihinden başlatmak: süre tebliğle başlar; plakaya yazılan cezalarda tebligat sonradan gelir.
- İtiraz edince ödeme indiriminin sürdüğünü sanmak: indirim 15 günlük ödeme süresine bağlıdır; itiraz reddedilirse tam tutar ödenir.
- İtirazı idare mahkemesine veya cezayı kesen kuruma yapmak: genel kural sulh ceza hâkimliğidir; özel kanunlardaki istisnalara dikkat edin.
- Delilsiz itiraz: “ben yapmadım” beyanı tek başına çoğu zaman yeterli görülmez; görüntü, tanık, belge ekleyin.
Hakkında trafik idari para cezası düzenlenen araç sahipleri ve sürücülerin, cezanın iptali için Sulh Ceza Hâkimliğine kendilerinin de verebileceği itiraz dilekçesi.
Belgede geçen ifadeler
Bu tür belgelerde sık görülen başlık ve cümleler; elinizdeki belgeyle karşılaştırın.
Dayanak mevzuat
- 5326 s. Kabahatler Kanunu m. 17, 20, 25-31
- 2918 s. Karayolları Trafik Kanunu m. 112, 114-118
- 2577 s. İYUK m. 7
Güncel metinler için mevzuat.gov.tr'ye bakın; parasal sınırlar her yıl değişir.
Sık sorulan sorular
Tutanak araç sahibine tebliğ edilir; itiraz süresi tebliğle başlar. Aracı kullanan kişiyi belgeyle bildirebilir veya cezanın kendisine itiraz edebilirsiniz. Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurun.
Evet. Kabahatler Kanunu m. 17/6 uyarınca peşin ödeme, kişinin kanun yoluna başvurma hakkını etkilemez; itiraz kabul edilirse ödenen tutar iade edilir.
Kural olarak kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde itiraz edilebilir (m. 29). Ancak belirli bir tutarın altındaki idari para cezalarında hâkimlik kararı kesindir (m. 28/10); tutanaktaki tutar ve güncel sınırı kontrol edin.
İlgili belgeler
Hukuki tavsiye değildir. Bu rehber kanun metinlerine dayanan genel bilgilendirmedir; süreler ve sonuçlar somut olaya, tebligatın usulüne ve mahkeme uygulamasına göre değişebilir. Belgeyi alır almaz bir avukata danışın; gelir durumunuz uygunsa baronun adli yardım bürosuna başvurabilirsiniz.
AwuCat bağımsız bir yazılımdır; T.C. Adalet Bakanlığı veya UYAP ile resmi bir bağlantısı yoktur. "UYAP" ilgili hak sahibinin tescilli markasıdır ve yalnızca dosya uyumluluğunu belirtmek için anılır.
Diğer belgeler: Tebligat ve Tebliğ Mazbatası (e-Tebligat dahil) · Ödeme Emri (İlamsız İcra Takibi) · Ödeme Emri (Kambiyo Senedi: Çek, Bono, Senet) · İcra Emri (İlamlı İcra Takibi) · Haciz İhbarnamesi (89/1, 89/2, 89/3) · Dava Dilekçesi Tebliği (Size Dava Açıldı) · Tensip Zaptı (Tensip Tutanağı) · Duruşma Günü Tebliği (Davetiye / Çağrı Kâğıdı) · Bilirkişi Raporu Tebliği · Gerekçeli Karar · İstinaf / Temyiz Dilekçesi Tebliği (Karşı Taraf Kanun Yoluna Gitti) · İddianame ve Kovuşturmaya Çağrı · Uzlaşma (Uzlaştırma) Daveti ve Teklifi · Tüketici Hakem Heyeti Kararı