Uzlaşma (Uzlaştırma) Daveti ve Teklifi
Bir ceza soruşturması veya davasında taraf olduğunuz uyuşmazlık uzlaştırmaya uygun bulundu. Teklife 3 gün içinde cevap vermezseniz reddetmiş sayılırsınız.
Bu belge ne?
Uzlaştırma, belirli suçlarda (soruşturması ve kovuşturması şikâyete bağlı suçlar ile CMK m. 253/1'de sayılan suçlar: basit yaralama, tehdit, hakaret, mala zarar verme, basit hırsızlık, dolandırıcılık vb.) şüpheli/sanık ile mağdur/suçtan zarar görenin, tarafsız bir uzlaştırmacı aracılığıyla anlaşmasını sağlayan yoldur (CMK m. 253).
Cumhuriyet savcısı dosyayı uzlaştırma bürosuna gönderir; büro bir uzlaştırmacı görevlendirir. Uzlaştırmacı taraflara uzlaşma teklifinde bulunur: telefon, SMS, e-posta, e-tebligat veya yazıyla. Belgede dosya numarası, suç, uzlaştırmacının adı ve teklifin sonuçlarına ilişkin açıklama bulunur (m. 253/4-5).
Teklifin kabulü suçu kabul anlamına gelmez; uzlaşma görüşmelerinde söylenenler ve teklifin reddi, sonraki yargılamada aleyhe delil olarak kullanılamaz (m. 253/20).
Sizin için ne anlama geliyor?
Teklifi aldıktan sonra 3 gün içinde kararınızı bildirmezseniz teklifi reddetmiş sayılırsınız (m. 253/4). Kabul ederseniz uzlaştırmacı görüşmeleri başlatır; görüşmeler 30 gün içinde tamamlanır, gerekirse 20 gün uzatılabilir (m. 253/12).
Mağdur/suçtan zarar gören olarak: uzlaşma sağlanırsa zararınızın giderilmesi, özür, belirli bir edim (ödeme, onarım, kamu yararına çalışma) kararlaştırılabilir. Edim yerine getirilince dosya kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla kapanır; edim yerine getirilmezse soruşturma/kovuşturma devam eder (m. 253/19, 254).
Şüpheli/sanık olarak: uzlaşma ve edimin yerine getirilmesi hâlinde hakkınızda kamu davası açılmaz ya da açılmış dava düşer; adli sicile işlenmez. Uzlaşmayı reddetmek de hakkınızdır; bu durumda soruşturma olağan şekilde sürer.
Uzlaştırmacı ücreti ve giderler Devlet tarafından karşılanır; taraflardan ücret istenmez (m. 253/22). Uzlaştırmacı adına ödeme isteyen kişilere karşı dikkatli olun; resmî iletişimi UYAP veya savcılık üzerinden doğrulayın.
Hangi süre işliyor?
- HesaplaUzlaşma teklifinin yapıldığı tarihten itibaren 3 gün içinde kabul/ret bildirimi; sessiz kalmak ret sayılır.CMK m. 253/4
- Uzlaştırma görüşmeleri: 30 gün, en fazla 20 gün uzatılabilir.CMK m. 253/12
- Edimin belirli bir tarihte yerine getirilmesi kararlaştırılmışsa o tarih bağlayıcıdır.CMK m. 253/19
Süreler tebliğ tarihinden işler; tebliğ günü sayılmaz, son gün tatile denk gelirse izleyen iş gününe uzar. Hesaplayıcı adli tatil ve e-tebligat kurallarını da uygular.
Şimdi ne yapmalı?
- 1
Teklifi kimin gönderdiğini doğrulayın: uzlaştırmacının adı ve dosya numarası, Cumhuriyet Başsavcılığı uzlaştırma bürosundan veya UYAP Vatandaş'tan kontrol edilebilir.
- 2
3 gün içinde kararınızı uzlaştırmacıya bildirin (yazılı ya da uzlaştırmacının belirttiği yolla). Süreyi kaçırmak ret sayılır; ancak kovuşturma aşamasında yeniden teklif mümkün olabilir.
- 3
Kabul ederseniz görüşme için beklentinizi belirleyin: mağdursanız zararın karşılanma biçimi ve tarihi; şüpheliyseniz yerine getirebileceğiniz edim.
- 4
Uzlaşma raporunu imzalamadan önce edimin içeriğini, tarihini ve sonuçlarını okuyun; rapor ilam niteliğindedir ve icra edilebilir (m. 253/19).
- 5
Emin değilseniz görüşmeye avukatınızla katılın; uzlaştırma görüşmelerine müdafi ve vekil katılabilir (m. 253/13).
Sık yapılan hatalar
- Teklife cevap vermeyip sürecin kendiliğinden devam edeceğini sanmak: 3 gün içinde cevap verilmezse teklif reddedilmiş sayılır.
- Uzlaşmayı “suçu kabul” olarak görüp reddetmek: görüşmeler aleyhe delil olamaz; uzlaşmak ceza almadan dosyayı kapatabilir.
- Uzlaştırmacıya veya aracı kişilere ücret ödemek: giderler Devletçe karşılanır.
- Yerine getiremeyeceğiniz bir edimi kabul etmek: edim yerine getirilmezse dava devam eder ve rapor icra edilebilir.
Belgede geçen ifadeler
Bu tür belgelerde sık görülen başlık ve cümleler; elinizdeki belgeyle karşılaştırın.
Dayanak mevzuat
- 5271 s. Ceza Muhakemesi Kanunu m. 253-255
- Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliği
Güncel metinler için mevzuat.gov.tr'ye bakın; parasal sınırlar her yıl değişir.
Sık sorulan sorular
Hayır. Uzlaşma teklifini kabul etmek veya görüşmelerde yapılan açıklamalar suçun ikrarı sayılmaz ve daha sonra aleyhe delil olarak kullanılamaz (CMK m. 253/20).
Hayır. Uzlaştırmacı ücreti ve giderleri Devlet tarafından karşılanır (CMK m. 253/22). Uzlaşma kapsamında mağdura ödenecek edim ayrı bir konudur ve uzlaşma raporunda yazılı olur. Şüpheli bir talep varsa Cumhuriyet Başsavcılığı uzlaştırma bürosuna bildirin.
Soruşturma veya kovuşturma olağan akışında devam eder. Uzlaşmanın sağlanamaması taraflardan hiçbiri aleyhine sonuç doğurmaz; mahkeme aşamasında hâkim tarafları yeniden uzlaştırmaya yönlendirebilir (CMK m. 254).
İlgili belgeler
Hukuki tavsiye değildir. Bu rehber kanun metinlerine dayanan genel bilgilendirmedir; süreler ve sonuçlar somut olaya, tebligatın usulüne ve mahkeme uygulamasına göre değişebilir. Belgeyi alır almaz bir avukata danışın; gelir durumunuz uygunsa baronun adli yardım bürosuna başvurabilirsiniz.
AwuCat bağımsız bir yazılımdır; T.C. Adalet Bakanlığı veya UYAP ile resmi bir bağlantısı yoktur. "UYAP" ilgili hak sahibinin tescilli markasıdır ve yalnızca dosya uyumluluğunu belirtmek için anılır.
Diğer belgeler: Tebligat ve Tebliğ Mazbatası (e-Tebligat dahil) · Ödeme Emri (İlamsız İcra Takibi) · Ödeme Emri (Kambiyo Senedi: Çek, Bono, Senet) · İcra Emri (İlamlı İcra Takibi) · Haciz İhbarnamesi (89/1, 89/2, 89/3) · Dava Dilekçesi Tebliği (Size Dava Açıldı) · Tensip Zaptı (Tensip Tutanağı) · Duruşma Günü Tebliği (Davetiye / Çağrı Kâğıdı) · Bilirkişi Raporu Tebliği · Gerekçeli Karar · İstinaf / Temyiz Dilekçesi Tebliği (Karşı Taraf Kanun Yoluna Gitti) · İddianame ve Kovuşturmaya Çağrı · Trafik Cezası Tutanağı ve İdari Yaptırım Kararı · Tüketici Hakem Heyeti Kararı